PMS, czyli zespół napięcia przedmiesiączkowego

Czy jesteś kobietą, której co miesiąc, przed miesiączką, wyraźnie pogarsza się samopoczucie i relacje z otoczeniem? A może jesteś osobą z otoczenia takiej kobiety? Poczytaj o PMS, który stanowi realny, choć często obśmiewany problem osobisty wielu kobiet.

Diagnoza 

Objawy psychiczne:
obniżenie nastroju,
napady płaczu,
zaburzenia koncentracji,
złość,
drażliwość,
nerwowość,
problemy ze snem,
lęk,
zażenowanie i izolacja społeczna

Objawy fizyczne:
bóle głowy,
nudności/wymioty,
wzdęcia brzucha,
zaburzenia trawienia, zaparcia,
bolesność piersi,
nadmierny apetyt,
zmęczenie

Czy doświadczasz powyższych objawów przed miesiączką? Powtarzają się one co miesiąc, przez 5 dni poprzedzających wystąpienie krwawienia miesiączkowego? Czy objawy te ustępują w ciągu czterech pierwszych dni miesiączki i nie pojawiają się przez kolejne 13 dni cyklu?

Jeśli w co najmniej trzech kolejnych cyklach, przez 5 dni przed miesiączką, doznajesz przynajmniej po jednym z wymienionych wyżej objawów emocjonalnych i fizycznych, w takim nasileniu, że nie zaburzają one Twojego codziennego funkcjonowania i ustępują na początku trwania miesiączki, to znaczy, że występuje u Ciebie PMS.

PMS, czyli zespół napięcia przedmiesiączkowego

PMS (z ang. premenstrual syndrome) stanowi grupę objawów emocjonalnych, fizycznych i behawioralnych, które pojawiają się cyklicznie przed wystąpieniem miesiączki (w drugiej fazie cyklu miesiączkowego) i zanikają wraz z pojawieniem się krwawienia.

Zespół napięcia przedmiesiączkowego występuje aż u 75% kobiet w wieku rozrodczym i w związku z tym, że dotyczy tak wielu kobiet, nie uważa się go za chorobę, tylko dowód na wpływ hormonów płciowych na ośrodkowy układ nerwowy.

Przyczyny PMS

Przyczyny występowania napięcia przedmiesiączkowego są nieznane. Choć niektórzy autorzy twierdzą, że przeżycia emocjonalne z okresu dzieciństwa mogą mieć wpływ na występowanie PMS w dorosłości.

Wiadomo, że zespół nie jest wynikiem zaburzeń hormonalnych. Stężenie hormonów płciowych u kobiet z objawami PMS jest takie samo jak u kobiet, które nie doświadczają zespołu napięcia przedmiesiączkowego. Dlatego przyjmuje się, że panie, które odczuwają PMS są wyjątkowo wrażliwe na naturalne, fizjologiczne zmiany hormonalne.

Co ciekawe, warunkiem wystąpienia zespołu napięcia przedmiesiączkowego są cykle owulacyjne. Jednak nie wszystkie kobiety mające owulacyjne cykle doświadczają PMS.

Za czynniki ryzyka wystąpienia zespołu uznaje się otyłość, złą dietę, zaburzenia osobowości i uzależnienia od alkoholu, narkotyków.

Postępowanie z PMS

Z racji tego, że przyczyny zespołu napięcia przedmiesiączkowego są trudne do ustalenia, pomoc kobietom cierpiącym na niego nie jest łatwa. Jednak istnieją sposoby postępowania mogące złagodzić objawy i przynieść paniom wyraźną ulgę.

Co możesz zrobić aby zmniejszyć objawy PMS?
Zacznij się ruszać!

Trenuj kilka razy w tygodniu, przez min. 30 minut (zalecenia Amerykańskiego Towarzystwa Położników i Ginekologów).

Dobrze udokumentowano pozytywny wpływ ćwiczeń aerobowych na zmniejszenie objawów PMS. Efekt przychodzi już po ośmiu tygodniach regularnej aktywności fizycznej.

Wiadomo także, że regularne praktykowanie jogi przyczynia się do osłabienia objawów.

Zmień nawyki żywieniowe!

Używaj mniej soli, ogranicz spożywanie napojów gazowanych, kawy i alkoholu. Unikaj węglowodanów prostych – to zbadane, sprawdzone, niefarmakologiczne metody leczenia PMS.

Zadbaj o witaminy!

Szczególnie ważne są witaminy B1, B2, D, kwas foliowy i magnez.

Badania pokazują, że niedobory witamin i minerałów mogą przyczyniać się do wystąpienia objawów zespołu napięcia przedmiesiączkowego.

Jednak w piśmiennictwie brak jednego stanowiska odnośnie suplementacji i dawkowania witamin oraz mikroelementów, dlatego warto dbać o zróżnicowaną, zdrową dietę, a kwestie dodatkowego przyjmowania suplementów trzeba uzgodnić z lekarzem.

Wysypiaj się!

Higiena snu, ze stałymi porami kładzenia się spać i wstawania, pomaga w pokonywaniu dolegliwości PMS.

Nie pal!

Udowodniono, że nałogowe palenie papierosów, zwłaszcza w okresie dojrzewania i wczesnej dorosłości nasila objawy.

Pielęgnuj dobre samopoczucie!

Ograniczenie stresu, pozytywne nastawienie do siebie i świata oraz ciepłe relacje z innymi ludźmi korzystnie wpływają na zmniejszenie liczby i nasilenia symptomów. Dlatego warto zadbać o dobre samopoczucie i towarzystwo. Jeśli nie jest to możliwe samodzielnie, zachęca się do skorzystania z pomocy specjalisty (psychologa, psychoterapeuty). Dowiedziono bowiem, że psychoterapia poprawia ogólne funkcjonowanie kobiet z PMS.

Udaj się do lekarza

Jeśli Twoje objawy są tak nasilone, że wyłączają Cię na kilka dni z życia, bądź jeśli pomimo stosowania się do powyższych zaleceń, nie obserwujesz osłabienia objawów, wówczas idź do lekarza!

Być może niezbędna będzie farmakoterapia, którą stosuje się w przypadkach nasilonych objawów PMS. A może to nie zespół napięcia przedmiesiączkowego jest Twoim problemem, a dające podobne objawy, PMDD. PMDD leczy się farmakologicznie i o nim będzie następnym razem.

Na podstawie: Siuda I., Rabe-Jabłońska J. w: Psychiatr. Psychol. Klin. 2007; Pałucka K., Łepecka-Klusek C. i in. w: Journal of Education, Health and Sport