Związki homoseksualne – jakie występują w nich problemy?

Potrzeby realizowane w związku są uniwersalne

Niemal każdy związek rozpoczyna się od miłości romantycznej i poczucia, że ukochana osoba jest ideałem. Z czasem ujawniają się indywidualne potrzeby i pojawiają pierwsze konflikty. Później, gdy związek dojrzewa, wzrasta zaufanie i zaangażowanie partnerów.

Będąc w związku oczekuje się towarzystwa, bliskości, intymności, miłości – są to uniwersalne potrzeby i podobnie jak fazy rozwoju związku wymienione powyżej, w takim samym stopniu dotyczą związków heteroseksualnych, co jednopłciowych.

Problemy par są uniwersalne

Powszechne problemy dotykające pary związane są z dążeniem do równowagi pomiędzy niezależnością, a bliskością, kwestiami finansowymi, układami z krewnymi i przyjaciółmi, oraz łączeniem zobowiązań partnerskich z zawodowymi, rodzicielskimi. Te trudności pojawiają się zarówno w parach jednopłciowych, jak i heteroseksualnych.

Satysfakcja płynąca z bycia w związku jest uniwersalna

Choć badań empirycznych dotyczących związków homoseksualnych nadal jest niedostatek udało się ustalić, że związki homoseksualne dostarczają satysfakcji porównywalnej do tej, która płynie z relacji heteroseksualnych. Jakość związków również jest podobna, a w związkach lesbijskich, nawet nieco wyższa od pozostałych rodzajów związku.

Związki homoseksualne – specyfika

Jednak związki jednopłciowe są pod silnym wpływem społecznej homofobii i seksizmu. Pary jednopłciowe nie mają przykładów do naśladowania i społecznie usankcjonowanych rytuałów. Ponadto, nierzadko związki homoseksualne muszą trwać w ukryciu, lub mierzyć się z procesem coming outu. Te czynniki odróżniają związki jednopłciowe od różnopłciowych i powodują dodatkowe komplikacje w codziennym życiu i emocjonalnym funkcjonowaniu partnerów.

Związki homoseksualne a role płciowe

Badania wykazały, że homoseksualni dorośli są mniej niż ich heteroseksualni rówieśnicy podporządkowani tradycyjnym rolom płciowym. Dlatego pary jednopłciowe przywiązują dużą wagę do elastyczności ról i równości w obrębie związku.

Elastyczność zapewnia poczucie swobody, a równość uczucie bycia szanowanym. Jednak zbyt duży nacisk kładziony na te kwestie może prowadzić do konfliktów na tle braku równowagi w sprawach, których zmienić nie jest łatwo, bądź się nie da, takich jak np. pochodzenie, poziom wykształcenia, wysokość zarobków.

Normy w związkach homoseksualnych

Osoby homoseksualne przez cały okres rozwoju psychoseksualnego nie znajdują w społeczeństwie wzorów do naśladowania.

W najbliższym otoczeniu młodych ludzi najczęściej brakuje par jednopłciowych, które nie ukrywają swojego związku. Często osoby homoseksualne tworzące związek traktowane są jak single/singielki. W mediach nie pokazuje się zadowolonych par homoseksualnych. Dlatego też parom jednopłciowym trudno ustalić normy panujące w związku, co może wywoływać brak poczucia bezpieczeństwa, a co za tym idzie trudności z zaufaniem, bliskością.

Różnice doświadczeń w rozwoju tożsamości homoseksualnej

Trudności występować mogą także za sprawą odmiennych doświadczeń w rozwoju tożsamości psychoseksualnej.

Orientację seksualną odkrywa się w różnych okresach życia i w rozmaitych okolicznościach. W związku z tym każdy ma nieco inne doświadczenia związane z odkryciem homoseksualnej orientacji i budowaniem tożsamości homoseksualnej.

Problemy pojawiają się zwłaszcza wtedy, gdy jedna osoba od bardzo dawna buduje swoją tożsamość i ma doświadczenie w tworzeniu i byciu w związku, a druga od niedawna identyfikuje się jako osoba homoseksualna i nigdy wcześniej w związku nie była.

Obrzędy są ważne

Obrzędy podkreślają istotne wydarzenia życiowe i wspierają rozwój więzi pomiędzy ludźmi. Stanowią również sygnał kulturowego uprawomocnienia, który daje poczucie prawowitości oraz wsparcia zewnętrznego w trudnych dla pary momentach. Obrzędy są bardzo ważną częścią życia pary.

Związki homoseksualne nie są uznawane przez prawo i często są krytykowane oraz nieakceptowane przez społeczeństwo, co daje efekt umniejszania znaczenia relacji jednopłciowych – traktowanie związku tak jakby nie istniał i wykluczanie partnerów z grona rodzinnego. Taka sytuacja wywoływać może skrajne emocje i prowadzić do napięć pomiędzy partnerami.

Homofobia i heteroseksizm oddziałują na związek homoseksualny

Wszystkie osoby homoseksualne wzrastają w społeczeństwie, które postrzega homoseksualność jako niewłaściwą. Homofobia i heteroseksizm mają ogromny wpływ na osoby homoseksualne, a więc także na ich funkcjonowanie w związkach. Bywają powodem poważnych problemów emocjonalnych i konfliktów partnerskich.

Lęk przed przemocą, dyskryminacją, osądem, obawa przed odrzuceniem przez ważne osoby w życiu ograniczają możliwości pary do otwartości i poczucia bezpieczeństwa.

Ponadto homofobia i heteroseksizm mogą zostać uwewnętrznione przez osoby homoseksualne, co skutkuje m. in. samonienawiścią, poczuciem winy, samoosądzaniem się, pesymizmem i niewiarą w możliwość stworzenia stałego i szczęśliwego związku.

Homofobia i heteroseksizm powodują nieprzerwane rozterki odnośnie tego przed kim i w jaki sposób się ujawnić.

Coming out i problemy w związku

Lęki osób homoseksualnych dotyczące ujawnienia swojej tożsamości są adekwatne do rzeczywistości. Nierzadko decyzja o coming oucie wiąże się z ryzykiem oziębienia relacji z rodzinami, przyjaciółmi, wspólnotami religijnymi, a to może wywoływać konflikty w parze. Zwłaszcza w sytuacji, gdy jest różnica zdań w zakresie tego komu i w jakim stopniu ujawniać związek.

Niejednokrotnie osoby homoseksualne czują przymus funkcjonowania w sposób niezgody z tym kim są, co w znacznym stopniu utrudnia samoakceptację oraz powoduje powściągliwość i zahamowania, co ogranicza poczucie bliskości w związku.

Stres wynikający z ukrywania związku wzmaga inne trudności występujące w parze, a także ogranicza energię potrzebną do mierzenia się z problemami.

Na problemy partnerskie w związkach jednopłciowych w ogromnym stopniu wpływa kontekst kulturowo-społeczny. Gdy w parze pojawia się świadomość i rozumienie tych oddziaływań, następuje wzajemność w procesie rozwiązywania problemów, ponieważ ich źródeł upatruje się w sytuacji zewnętrznej, a nie w osobie partnera.

Na podstawie: Podręcznik poradnictwa i psychoterapii osób homoseksualnych i biseksualnych pod redakcją: R. M. Pereza, K. A. DeBorda, K. J. Bieschke